با توجه بر اینکه رفتارهای پرتنش و مخاطره آمیز در جامعه به دلایل مختلف از جمله مسائل اقتصادی و اجتماعی و سیاسی رو به گسترش است لذا این امور موجبات بروز دعاوی کیفری را در جامعه بیش از بیش آشکارتر می نماید لذا در اینجا قصد داریم که مختصری در این خصوص مطالبی را بیان نمائیم.

تعریف و شرح مختصری از دعاوی کیفری

در هر زمانی که در سطح اجتماع رفتاری اتفاق می افتد که به آن جرم می گوئیم دارای دو جنبه خواهد بود،  یکی از این جنبه ها که مرتبط با جامعه بوده و رابطه میتقیمی هم با امنیت  اجتماعی دارد جنبه عمومی آن جرم خواهد بود در اینجا  دادستان که به عنوان نماینده مدعی العموم تکلیف دارد که از منافع جامعه حمایت کرده و از آسیب های مادی و معنوی که بر اثر ارتکاب یک جرم به جامعه وارد خواهد شد جلوگیری و دفاع می­نماید در نتیجه بعد از ارتکاب جرم دادسرای عمومی و انقلاب که دادستان ریاست آن را بر عهده خواهد داشت  دستور رسیدگی را خواهد داد و بعد ازاینکه جرم به اثبات رسید و قرار مچرمیت صادر شد به وسیله کیفرخواست از دادگاه برای مجرم تقاضای مجازات می نماید. پس از اینکه کیفر خواست  صادر می گردد و رسدگی در مرجع صالح  قاضی مبادرت به انشاء رای می نماید  که در مهلت های مشخص و معینی کهئدر قانون وجود دارد مسبت به آن با توجه به شرایط  پرونده و نحوه رسیدگی  اعتراض صورت خواهد پذیرفت.

مهلت واخواهی برای دعاوی کیفری که به صورت غیابی صادر شده است از زمان ابلاغ رای به مدت۲۰روز می باشد و مهلت تجدیدنظر خواهی هم پس از سپری شدن مهلت واخواهی در آرای غیابی و در صورتی که رای حضوری باشد بعد از ابلاغ رای به مدت ۲۰ روز می باشد و مهلت  واخواهی و تجدیدنظر خواهی برای افراد مقیم خارج از ایران ۲ ماه از تاریخ ابلاغ رای خواهد بود و  پس از قطعی شدن حکم دادگاه حسب مورد در محاکم تجدیدنظر و یا به علت عدم اعتراض حکم دادگاه بدوی قطعی شده باشد پرونده جهت اجرای حکم به اجرای احکام دادگاه کیفری ارسال می شود و در مورد آن اتخاذ تصمیم می گردد.

دعاوی کیفری
دعاوی کیفری

رسیدگی دعاوی کیفری به طور کلی شامل مراحل ذیل می گردد:

  1. ارتکاب جرم
  2. شکایت شاکی در دادسرا و تعقیب شکایت در دادسرا
  3. انجام تحقیقات مقدماتی مربوط به شمایت در دادسرا
  4. صدور قرار مجرمیت و کیفر خواست
  5. رسیدگی در دادگاه
  6. واخواهی نسبت به رای
  7. تجدیدنظر خواهی در محاکم تجدیدنظر
  8. فرجام خواهی در موارد معین
  9. اجرای حکم

دعاوی کیفری به دسته های مختلفی طبقه بندی می گردند که به شرح ذیل می باشد:

  • جرایمی که با امنیت و آسایش عمومی در ارتباط هستند و موجب بر هم زدن امنیت می گردند که عبارتند از
  • اخلال در نظم عمومی
  • اخلال در نظم اقتصادی
  • افساد فی الارض
  • جعل و استفاده از سند مجعول
  • رابطه نامشروع
  • ربا
  • قمار
  • جرایم علیه مامورین دولتی
  • تغییر کاربری
  • تصرف عدوانی و مزاحمت و ممانعت از حق
  • بغی
  • محاربه
  1. جرایمی که بر علیه اشخاص اتفاق می افتد و رابطه مستقیم با شرایط و اوصاع و احوال شخص خواهد داشت که عبارتند از:
  • قتل عمد، شبه عمد و خطای محض
  • جرح عمد، شبه عمد و خطای محض
  • نزاع دسته جمعی
  • آدم ربایی
  • توهین
  • افترا
  • تهدید
  • نشر اکاذیب
  • مزاحمت تلفنی
  • هتک حرمت منزل و مسکن
  • توقیف یا اخفای اشخاص
  • سقط جنین
  • نوزاد ربایی
  • تصادفات رانندگی
  1. جرایمی که علیه اموال رخ می دهد و امور مالی اشخاص را تحت تاثیر خواهد گذاشت عبارتند از:
  • کلاهبرداری
  • تحصیل مال از طریق نامشروع
  • انتقال مال غیر
  • معامله معارض
  • سرقت
  • خیانت در امانت
  • سوء استفاده از سفید امضا
  • صدور چک پرداخت نشدنی
  • تخریب
  1. جرایم علیه خانواده که ارتباط با روابط بین زوجین و یا سایر افراد خانواده دارد از قبیل:
  • ­ ترک انفاق
  • عدم ثبت نکاح
  • سایر جرایم مرتبط با امور خانوادگی

 

  1. جرایمی که مربوط به رایانه و محیط های مجازی و سایبری می گردد از قبیل:

 

  • سرقت رایانه ای
  • جعل رایانه ای
  • دسترسی غیر مجاز به حامل های داده
  • سایر جرایم مرتبط با فضای مجازی

و  در پایان سایر دعاوی کیفری و به طور کلی دعاوی که رسیدگی به آن در صلاحیت دادسرا و دادگاه کیفری باشد.

دعاوی کیفری
دعاوی کیفری

وکیل کیفری و فایده استفاده از آن:

وکیلی که در امور کیفری متخصص بوده است و بتواند نسبت به هر موضوع کیفری که مطرح می گردد دفاعیات تخصصی انجام بدهد و به تمام امور کیفری اعم از ماهیت و قواعد و مقررات شکلی نسبت به آن با اطلاع و تجربه داشته باشد  وکیل کیفری می گویند که برخلاف وکیل حقوقی در تمام پرونده های کیفری نمی تواند حاضر شود از جمله پرونده هایی است که در دیوان عالی مطرح می گردد این دسته از پرونده ها فقط توسط وکلای پایه یک صورت خواهد پذیرفت.

بهرمند شدن از وجود وکیل کیفری و یا تیم کیفری در خصوص دعاوی کیفری نه تنها حائز اهمیت است بلکه باعث می شود بهترین دفاع و نتیجه ممکن نیز حاصل گردد به این دلیل که طرح شکایت و نوع شکایت و زمان طرح شکایت و اینکه اوراق مربوطه  از جمله لایحه دفاعیه، اظهارنامه، شکواییه به چه نحوی باید تنظیم بشوند بسیار سرنوشت ساز خواهد بود.

نکته مهمی که در این خصوص بسیار دارای اثر خواهد بود این است که چون هر دعوایی را فقط می‌توان یک بار مطرح کرد و طرح دوباره  آن امکان پذیر نخواهد بود در نتیجه اگر دعوایی به اشتباه طرح شود علاوه‌بر اینکه خسارت هایی را که قبلا ایجاد شده است  حل نمی شود بلکه متحمل خسارات جدید ناشی از هزینه دادرسی و حتی زمان از دست رفته نیز خواهد شد که بودن وکیل کیفری باعث می شود پرونده با بهترین شکل دفاع و کم ترین زمان و هزینه صورت پذیرد.

همچنین در دعاوی کیفری که در مقابل  مطرح شده است  با استفاده از وکیل کیفری می توان دفاع موثری را انجام داد که از عواقب کیفری ناشی از شکایت جلوگیری شود زیرا غالباً عدم استفاده از حق دفاع به منزله قبول اتهام خواهد بود.

دعاوی کیفری
دعاوی کیفری