مقایسه شرکت مدنی و تجاری

در جامعه امروزی افراد برای گسترش امور تجاری و روابطشان مبادرت به تاسیس شرکت می­نمایند. این امر موجب شده است که شرکت یکی از مهم‏ترین مباحث مربوط به حقوق مدنی و حقوق تجارت‏ باشد که برای درک بهتر از مفهوم و آثار حقوقی و تعهداتی که از آن ناشی می­گردد نیازمند هستیم ماهیت حقوقی آن را نیر بشناسیم در نتیجه در این مقاله کوشش می کنیم که در ضمن تعریفی درست از شرکت، مقایسه ای هم از شرکت مدنی و تجاری داشته باشیم.

 برطبق ماده۲۰ قانون تجارت، شرکت­های تجاری نام برده شده است این ماده بیان می دارد شرکتهای تجارتی ۷ نوع هستند: شرکت سهامی، شرکت با مسئولیت محدود، شرکت تضامنی ، شرکت مختلط غیرسهامی، شرکت مختلط سهامی، شرکت نسبی، شرکت تعاونی تولیدومصرف و برابر مفاد ماده ۵۷۱ قانون مدنی که بیان می­دارد: (( شرکت عبارت است از اجتماع حقوق مالکیت متعدد در شی ء واحد به نحو اشاعه”.منظور از اشاعه یعنی مالکیت تمام صاحبان یک ملک یا شئ در همه ذرات آن منتشر شده است. )) حال با توجه به ذکر مواد قانونی مرتبط با هر کدام از انواع شرکت به تعریف این دو شرکت می پردازیم.

شرکت تجاری را می توان چنین تعریف نمود: قراردادی است میان دو یا چند شخص، که بنابراین هر یک از شرکاء آورده ای با خود به شرکا می آورد، با این وصف که مالکیت هر شریک نسبت به آورده اش منحل می گردد و آورده ها به مالکیت شخص حقوقی شرکت در می آید و سود و زیان نیز به نسبت مقرری بین ایشان تقسیم گردد.
و اما “شرکت مدنی”، شرکتی است که در نتیجه عقد یا قرارداد، دو یا چند نفر مال مشترکی را تحصیل و اداره کرده و در عوائد آن شریک باشند. مانند شراکت ورثه در منزل و یا زمین زراعی

شاید دوست داشته باشید بخوانید  نقش وکیل کیفری در پرونده‌های چک بلامحل
مشاوره حقوقی
مشاوره حقوقی

حال پس از بررسی تعاریف کلی از شرکت به تفاوت­های بین شرکت های مدنی و تجاری می­پردازیم. در این خصوص ۱۰ مورد از تفاوت­های فی مابین را به شرح ذیل ذکر می نماییم:
۱٫ شرکت تجاری بر طبق ماده ۵۸۳ دارای شخصیت حقوقی هستند در حالی که شرکت­های مدنی به طور کلی دارای شخصیت حقوقی نیستند. در نتیجه و بنابراین می توان به این صورت بیان کرد که شرکت تجاری، شرکتی است با شخصیت حقوقی ولی شرکت مدنی، شرکتی می باشد فاقد شخصیت حقوقی.
۲٫ نکته مهمی که بایستی مورد توحه قرار گیرد این است که  ب شخصیت حقوقی شرکت تجاری متمایز از شخصیت شرکاء آن خواهد بود.
۳٫ شرکت تجاری با توجه بر اینکه دارای شخصیت حقوقی می باشند می­توانند طرف حق و تکلیف قرار گیرند در حالی که شرکت­های مدنی به این صورت نخواهند بود.
۴٫ موضوع دیگر این است که شرکت تجاری دارای اسم مختص به خود می باشد ولی شرکت مدنی دارای اسم مختصی برای خود نخواهند داشت.
۵٫  در مورد شرکت تجاری  این موضوع مهم وحود دارد که دارای اقامتگاه و تابعیت خاصی هستند متفاوت از اقامتگاه و تابعیت شرکاء یا برخی از آن ها ، در حالی که در خصوص شرکت­های مدنی اقامتگاه و تابعیت قائل نخواهیم شد.

  1. یکی از تفاوت­های مهم بین شرکت مدنی و شرکت تجاری این است که شرکت تجاری دارای دارایی مختص به خود است در حالی که شرکت مدنی دارای دارایی مختص به خود نبوده و بلکهدر واقع دارایی های شرکاء است که به صورت مشاع بین آن ها می­باشد. به عبارت دیگر در شرکت تجاری، مالکیت شرکاء نسبت به آورده های آن ها سلب خواهد شد و آورده ایشان به مالکیت شخص حقوقی شرکت در خواهد آمد. اولی در شرکت مدنی ، خود شرکاء مالک اموال مشاعی هستند که برای شرکت می­آورند.
    ۷٫ به دلیل استقلال دارایی شرکت تجاری از شرکاء، اموال شرکت تجاری بابت دیون شرکاء قابل توقیف نیست و بالعکس.
    ۸٫ در صورت طرح دعوی علیه شرکت مدنی، باید اسم تمام شرکاء به عنوان خوانده قید گردد، اما در صورت طرح دعوی علیه شرکت تجاری، فقط نام شرکت است که به عنوان خوانده درج خواهد شد.
    ۹-  نکته مهم دیگر این است که در شرکت تجاری تصمیم گیری ها به اکثریت آراء صورت می­پذیرد و توسط قانون یا اساسنامه مقرر می­گردد. اما در شرکت مدنی تصمیم گیری ها به اتفاق آراء شرکاء خواهد بود.
    ۱۰- در شرکت مدنی اداره اموال مشاع و پایان شرکت علی القاعده تابع تراضی شرکاء می­باشد در حالی که در شرکت تجاری اداره شرکت و پایان شرکت و انحلال و تصفیه آن و رابطه با طلبکاران تابع قوانین و مقرراتی است که در قانون تجارت برای آنها معلوم و معین شده است.
شاید دوست داشته باشید بخوانید  داوری در اختلافات خانوادگی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *