رسیدگی دعاوی در دیوان عدالت اداری

رسیدگی دعاوی در دیوان عدالت اداری : طرح دعوی در دیوان عدالت اداری دیوان عدالت اداری مرجعی می باشد که به دعاوی و اعتراضات مردم رسیدگی می‌کند. و این شامل اشخاص حقیقی و حقوقی می گردد و منظور اشخاص حقوقی خصوصی است و نه ادارات و ارگان دولتی. در این موارد وجود یک وکیل پایه یک دادگستری باعث تسهیل در طرح دعوا و روند رسیدگی می گردد. در این مقاله قصد داریم که به آنچه در دیوان عدالت اداری اتفاق می افتد بپردازیم.

حدود صلاحیت دیوان

براساس قانون اساسی و متعاقبا قانون تشکیلات و آیین دادرسی که در سال ۱۳۹۲ به تصویب رسیده است، وظایف اصلی دیوان شامل رسیدگی به شکایات، تظلمات، اعتراضات شهروندان در خصوص مامورین واحد‌های دولتی و همچنین آیین‌نامه‌های دولتی و بازپس گیری حقوق آن‌ها، و ابطال مصوبات دولتی خلاف قانون یا شرع یا خارج از حدود اختیارات مقام تصویب‌کننده خواهد بود. در زمانی که یک کارگر خود یا به وسیله وکیل پایه یک دادگستری برای احقاق حق خود با کارفرما به اختلاف می دخورد و مراحل دلدرسی را طی میکند و رای مرجع حل اختلاف در اداره کار به نفع او نمی باشد می تواند مطابق بند ۲ ماده ۱۰ از قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری در دیوان عدالت اداری دعوا مطرح کرده و به حق و حقوق قانونی خود دست یابد.

در نتیجه می توان گفت که صلاحیت دیوان عدالت اداری در مورد رسیدگی به اعتراضات شکایات از آراء و تصمیمات قطعی دادگاه‌های اداری،‌و کمیسیون‌هایی مانند کمیسیون‌های مالیات، هیات حل اختلاف کارگر و کارفرما، کمیسیون موضوع ماده (۱۰۰) قانون شهرداری‌ها که صرفا در مورد نقض قوانین و مقررات یا مخالفت با آن‌ها است خواهد بود.

مطابق بر قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری در خصوص نهادهای موسسات عمومی غیردولتی صرفا می توان بر علیه شهرداری ها و سازمان تامین اجتماعی در دیوان عدالت اداری طرح دعوا نمود و نسبت به سایر موسسات و نهادهای عمومی غیر دولتی در قانون اجازه داده نشده است اما بایستی توجه داشت که دیوان عدالت اداری تنها در خصوص حل و فصل اختلافات کار تشکیل نخواهد شد بلکه دارای وظایف دیگری می باشد که در ارتباط با سازمان‌های مختلف از جمله مراجع حل اختلاف کار بوده و همچنین بایستی توجه داشت که دیوان به طور ماهوی به موضوع مورد اختلاف رسیدگی نمی‌کند، بلکه تنها از جهت رعایت قوانین و مقررات به موضوع رسیدگی خواهد کرد و در صورتی که تشخیص دهد در مواردی قانون نقض می گردد و رسیدگی مجدد به موضوع مورد رسیدگی را به هیات حل‌اختلاف هم عرض واگذار خواهد کرد.
لذا هر شخصی اعم از وکیل پایه یک دادگستری و یا یک فرد عادی و بدون در نظر گرفتن شغل، اقامتگاه و موقعیت اجتماعی می‌تواند از مصوبات دولتی تصویب نامه‌های هیات وزیران، آیین‌نامه‌‌ها،‌ بخش‌نامه‌ها و دستورالعمل‌ها خلاف قانون به دیوان عدالت اداری شکایت نماید.

شاید دوست داشته باشید بخوانید  گرانی سكه و شرح افزایش قیمت سکه طلا عامل بحران ازدواج
رسیدگی دعاوی در دیوان عدالت اداری
رسیدگی دعاوی در دیوان عدالت اداری

طرح دعوی در دیوان

طرح دعوا در دیوان می بایست به وسیله دادخواست صورت بپذیرد در نتیجه خواهان یا وکیل پایه یک دادگستری باید دادخواست و رونوشت یا تصویر خوانای مصدق مدارک را به تعداد طرف دعوی به اضافه یک نسخه نوشته و پس از امضا یا اثر انگشت به وسیله دفتر شعب دیوان یا دفتر یکی از دادگاه‌ها یا دفاتر اسناد رسمی گواهی نماید.  طرفین این اختیار را خواهند داشت به جهت طرح دعوا در دیوان و همچنین در خصوص دفاع از دعوایی که علیه آنان در دیوان مطرح گردیده شده است خود یا توسط وکیل پایه یک دادگستری اقدام قانونی را انجام دهد.

هنگامی که در طرح و تنظیم دادخواست موارد قانونی رعایت نگردد خواهان ظرف مهلت پنج روز از زمان ابلاغ اخطاریه ای که از ناحیه دیوان عدالت اداری صادر می گردد اقدام به رفع نقص می کند و در صورت عدم انجام آن از سوی خواهان مدیر دفتر قرار رد دادخواست را صادر کرده و به او ابلاغ می کند.

بعد از اینکه دادخواست تکمیل گردید مدیر دفتر شعبه در مدت دو روز نسخه ای از دادخواست به همراه ضمائم آن را برای به خوانده ابلاغ کرده تا او خود یا به وسیله وکیل پایه یک دادگستری با رعایت نمودن مسافت در مدت ده روز جواب اعتراض را به همراه رونوشت یا کپی مصدق کلیه مدارک استنادی به مرجع رسیدگی کننده ارسال دارد.در ادامه، پرونده به همراه گزارشی که مدیر دفتر بر مبنی کامل بودن دادخواست و ضمائم آن به نظر رئیس شعبه رسانده می شود در این حالت نسخه‌ای از آن برای دستگاه دولتی ذی‌ربط ارسال خواهد شد و بعد از وصول لایحه جوابیه ، موضوع در هیات عمومی دیوان عدالت اداری مطرح شده و در صورت قبولی موضوع حکم به ابطال آن بخش‌نامه یا دستورالعمل صادر خواهد گردید.

شاید دوست داشته باشید بخوانید  جایگاه اقامتگاه در حقوق

ذینفع یا وکیل پایه یک دادگستری که او انتخاب کرده است در خصوص موضوعاتی که دارای منشا و مبنای مختلف می باشد نمی‌تواند آن را در یک دادخواست مطرح کرد. اما در صورتی که دیوان بتواند به تمام آن‌ها ضمن یک دادرسی رسیدگی کند مانعی ندارد. نسبت به تمامی آرا و احکامی که شعب بدوی دیوان صادر می نماید به درخواست یکی از طرفین یا وکیل پایه یک دادگستری که آنها انتخاب کرده اند قابل تجدیدنظر خواهی در شعب تجدید نظر خواهد بود و مهلت آن برای افراد مقیم در ایران۲۰ روز از زمان ابلاغ می باشد.

 

ضمانت اجرای آراء دیوان عدالت اداری

برای اجرای حکمی که از دیوان صادر شده و محکوم آن را اجرا نمی کند دو راه حل وجود دارد که به شرح ذیل می باشد:

  • راه اول: خواهان و یا وکیل پایه دادگستری او این اختیار را دارد که به شعبه صادر‌کننده رای مراجعه کرده و مراتب عدم اجرای رای که از سوی بالاترین مقام واحد دولتی صورت گرفته به شعبه صادر‌کننده رای اعلام و انفصال وی و اجرای رای را تقاضا کند.
  • راه دوم: رای قطعی دیوان عدالت اداری را به دادگاه کیفری محل می برد و بر علیه شخصی که از اجرای رای دیوان خودداری کرده است طرح دعوا می کند تا مسئول مربوط مجازات شود.
    در پایان بایستی اشاره کنم که شاکی یا وکیل پایه یک دادگستری انتخابی او هم زمان می تواند هر دو راه را انجام بدهد یعنی طرح دعوا از مدیر مربوط در دیوان عدالت اداری و هم شکایت در دادگاه از مدیری که رای دیوان را اجرا نمی کند.

منابع : برگرفته از قانون تشکیلات دادرسی در دیوان عدالت اداری

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *